Even opfrissen. De aanbevelingen voor de berichtgeving over allochtonen zagen het licht in 1994 na uitgebreid mediaonderzoek. Ze waren het resultaat van het toenmalig maatschappelijk klimaat. Media werden toen mee verantwoordelijk gesteld voor de eerste zwarte zondag en de migrantenrellen. Nogal wat journalisten hadden nood aan informatie, contactpersonen en goede terminologie. De aanbevelingen waren daarop een antwoord.

Anno 2007 is het maatschappelijke klimaat verslechterd. De internationale polarisering werkt stereotype beeldvorming in de hand.

Op de studiedag van het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding van 18 februari 2007 bleek dat er de afgelopen 10 jaar vooruitgang geboekt op het gebied van berichtgeving over allochtonen in de media. Ze worden minder als groep voorgesteld, er is meer duiding en wederwoord van racistische standpunten en er zijn minder stereotiepen in het fotomateriaal. Dat blijkt althans uit het onderzoek van Ugent en de UCL in opdracht van het CGKR.

De pijnpunten blijven echter dezelfde: allochtonen pieken in de misdaadberichtgeving en zijn nog te onzichtbaar in bijvoorbeeld cultuurpagina’s. Journalisten linken allochtonen nog te veel aan allochtone thema’s. Ze stellen allochtonen te weinig voor in een niet-allochtone context.

Het Minderhedenforum juicht toe dat de Journalistenbond en het CGKR de aanbevelingen weldra zullen opfrissen. We vragen ons echter af hoe de Journalistenbond het draagvlak voor de aanbevelingen kan vergroten bij redacties en journalisten. Volgens Deltour kan de Journalistenbond daarin niet ver gaan want dan “botst ze op een muur”.

Sensibiliseren heeft enkel zin indien het gepaard gaat met reflectie over journalistieke routine. Nogal wat journalisten verschuilen zich achter het argument dat ze ‘gewoon hun werk doen, namelijk nieuws brengen’ en dat het niet tot hun bedoeling laat staan verantwoordelijkheid behoort om een bepaalde beeldvorming te creëren.

Het probleem is hoedanook niet op te lossen met aanbevelingen alleen. Laten we bijvoorbeeld beginnen met het diverser maken van de journalistieke gilde zelf. Momenteel is slechts 0,9 procent van de Vlaamse journalisten van allochtone afkomst, zo staat vermeld in het rapport van de UGent.

Het is ook nog steeds wachten op interculturele televisie zoals die bijvoorbeeld al jaren bestaat bij onze noorderburen.

Het allochtoon middenveld kan een steentje bijdragen door allochtone woordvoerders en experts “op te dringen”, zoals werd gezegd tijdens de eerder vernoemde studiedag. Het Minderhedenforum timmert alvast aan de weg door het inrichten van mediatrainingen voor allochtone woordvoerders en experts.

Katleen De Ridder, stafmedewerker Trefmedia