"Als minister van inburgering, met de meerjarenbegroting die net is goedgekeurd, kan ik rekenen op een quasi verdubbeling van de middelen tegen het einde van de legislatuur en dan loopt dat op tot 80 miljoen euro," maakte Keulen zich sterk. De minister benadrukte dat er in de politieke wereld en daarbuiten een groot draagvlak bestaat voor het nieuwe beleid.

Net als het Minderhedenforum vinden de panelleden inburgering nuttig. Karen Van Brabant van het Onthaalbureau Oost-Vlaanderen vindt het nodig dat nieuwkomers onze samenleving leren kennen om gemakkelijker dingen te kunnen bereiken.

Volgens Jan Scheers, coach trajectbegeleiders bij BON vzw, blikken ex-cursisten positief terug op hun inburgeringtraject. Mensen die een inburgeringtraject gevolgd hebben raken verder, meent hij. Het is volgens Scheers echter nog vroeg om de resultaten te evalueren. Hakim Nawabi, ex-cursist inburgering en lesgever, benadrukt dan weer dat inburgering een proces is dat nooit echt afgelopen is: het einddoel is immers een plaats verwerven in de samenleving. Ook voor Karen Van Brabant is het inburgeringtraject slechts een eerste opstap naar burgerschap.

Het debat weerspiegelt het pleidooi van het Minderhedenforum voor een voldoende en kwalitatief aanbod op maat van de verschillende groepen inburgeraars. Véronique Grossi van het Antwerps Minderhedencentrum De Acht brengt aan dat het aanbod onvoldoende is. Hakim Nawabi vestigt de aandacht op de verschillen binnen de groep nieuwkomers - “het traject is daar momenteel niet voor aangepast”. Karen Van Brabant merkt dan weer dat de doorverwijzing van het primaire naar het secundaire traject, en vooral de gerichtheid op het ‘vierde domein’ (het private, de levenssfeer, de vrije tijd, de buurt) tekortschiet.

Over de verplichting blijven de meningen verdeeld. Voor Véronique Grossi moet het aanbod eerst toereikend zijn en moeten alle andere pistes uitgeput zijn, vooraleer er van verplichting sprake kan zijn. Ze stelt voor om bijvoorbeeld een recht op stage in de inburgering in te voeren, om de inburgering functioneler te maken. Hakim Nawabi is voorstander van meer stimulering in plaats van verplichting. Mensen die uit vrije wil komen, presteren beter. Karen Van Brabant vindt de verplichting “zo gek nog niet”: ze vindt het een goed systeem om met elke deelnemer een soort contract af te sluiten. Jan Scheers vindt de verplichting nuttig voor bepaalde groepen die anders hun weg naar het aanbod niet zouden vinden. In het debat over vluchtelingen wijst Pieter De Gryse erop dat de verplichting leidt tot verdringing van niet-verplichte groepen.

Ten slotte bracht Hakim Nawabi, van achtergrond dokter internationaal recht, aan dat hij doorheen het inburgeringstraject vaak betutteld werd. Andere panelleden erkenden dit probleem. Dit bevestigt het punt van het Minderhedenforum dat inburgering te weinig vertrekt van de competenties die nieuwkomers al in huis hebben.