Morgen staat het Kaderbesluit Sociale Huur op de agenda van de ministerraad. Dat Kaderbesluit hervormt de toewijzing en huurprijs van sociale woningen. Het Minderhedenforum en het Vlaams Netwerk van Verenigingen waar armen het woord nemen juichen de vernieuwde aandacht voor het systeem van sociale huur toe. Ze betreuren echter dat de toegang tot de sociale huur beperkt wordt zonder dat er iets gedaan wordt aan het nijpend tekort aan sociale woningen.

Voor mensen uit sociaal zwakkere groepen is de toegang tot een betaalbare sociale huurwoning van uitzonderlijk belang. Zowel wat betreft de kwaliteit als de betaalbaarheid van de woningen is het duidelijk beter toeven in een sociale huurwoning dan op de private huurmarkt. Zo besteden alleenstaanden die van een leefloon leven gemiddeld 33% van hun inkomen aan huur voor een sociale woning. Als ze op de private markt huren moeten ze daaraan 57% van hun leefloon besteden.

Het tekort aan sociale woningen in Vlaanderen is schokkend. In totaal hebben 317.500 gezinnen recht op een sociale woning, 137.000 krijgen die ook. Dat betekent dat 180.500 gezinnen in de kou blijven staan. Slechts 6% van de woningen in Vlaanderen zijn sociale huurwoningen. Aan het huidige gemiddelde van 1500 nieuwe sociale woningen die er per jaar bijkomen, blijft het voor de meeste rechthebbenden nog erg lang wachten.

Met zijn nieuwe Kaderbesluit Sociale Huur wil de minister een aantal moeilijkheden in de sociale huur aanpakken. Zo wil hij terecht naar een transparantere huurprijsberekening. Met het argument van de leefbaarheid voert de minister echter een aantal bijkomende selectiemaatregelen in, die de toegang tot de sociale huurwoningen beperken.

1. Nieuwe sociale huurders moeten nu eerst 2 jaar een proefperiode doorlopen vooraleer ze definitief in hun woning mogen blijven wonen. De verhuurder mag tijdens die periode zonder tussenkomst van de vrederechter het contract verbreken indien hij de huurder ‘negatief evalueert’. De bescherming in de sociale huursector wordt daardoor teruggebracht tot een niveau ver onder dat van de private huurmarkt.
2. Wie niet in Vlaanderen of Nederland naar school is geweest, moet bewijzen dat hij of zij een cursus Nederlands volgt of gevolgd heeft. Deze taalbereidheidsvereiste is niet enkel een aantasting van het recht op wonen. Ze is gewoon nutteloos: een grote groep allochtonen is al verplicht om een inburgeringscursus te volgen, op straffe van een administratieve boete. Bovendien vergoeilijkt en versterkt ze de massale discriminatie van allochtonen op de private huurmarkt.
3. Lokale besturen krijgen een zeer grote autonomie bij het bepalen van de groepen die in plaatselijke sociale woningen mogen wonen. Zij krijgen onder andere de mogelijkheid om verhoogde inkomensgrenzen toe te passen om de ‘betere huurders’ aan te trekken met het oog op de ‘sociale mix’ – waarvan het effect op de leefbaarheid trouwens niet bewezen is.

“Het Vlaams Netwerk vindt het in de huidige context van duidelijke schaarste op de sociale huurmarkt onkies dat een minister dergelijke bijkomende selectiemaatregelen oplegt. We vrezen dat de zwakkere sociale groepen geviseerd worden," zegt Hans De Greve van het Vlaams Netwerk. “Dit drijft allochtone gezinnen in de armen van huisjesmelkers”, zegt Naima Charkaoui, de coördinator van het Minderhedenforum.

Eerder dan energie te steken in het opwerpen van bijkomende drempels voor de zwakste huurders vragen beide organisaties de minister voluit te gaan voor meer sociale woningen. Ze vinden het hoogst urgent dat een veel groter deel van de bevolking in de sociale huur terecht kan. De sociale huur moet in eerste instantie de zwakste groepen huisvesten. Het recht op een woning is een mensenrecht dat moet eerbiedigd worden, zonder bijkomende voorwaarden. Problemen rond leefbaarheid pakt men niet aan door de zwakke groepen te verbannen naar de onderkant van de private huurmarkt.

Voor meer informatie over dit persbericht kan u terecht bij
Hans De Greve, 02/204 06 37
Beleidsmedewerker Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen

Naima Charkaoui, coördinator Minderhedenforum
02/245 88 30