Zijn scholen overtuigd van het nut hiervan? Ongetwijfeld. Betekent dit dat ze er iets aan zullen doen? Dat is twijfelachtiger. Niet dat er onvoldoende leerkrachten het engagement bezitten om het verschil te maken. Maar wanneer goede wil zich niet kan vertalen in concrete acties die de burgerzin van leerlingen aanscherpen, loert steeds apathie om de hoek. Gekoppeld aan de apathie die de leerlingen tentoonspreiden volgens het ICCS-onderzoek verstrekt dat de gedachte dat meer aandacht voor burgerschap, diversiteit en migratie zinloos is.

Het Minderhedenforum roept alle betrokkenen op om de klik te maken naar meer daadkracht. Als leraars vinden dat ze thema’s als diversiteit niet verkocht krijgen aan een autochtone klas, moeten ze meer inzicht verkrijgen in de kern van het thema. Dat is een taak van iedere individuele leerkracht, maar ook van de directies en van de lerarenopleidingen. Onbekend maakt altijd onbemind. Als we iets aan het eerste lid van die vergelijking kunnen doen, kunnen we ook aan dat onbeminde werken.

Meer burgerschap is bovendien niet de taak van enkele individuen, maar iets waar scholen, scholengemeenschappen én externe organisaties samen aan kunnen werken. Want een slimme leerkracht probeert altijd in te pikken op de interessewereld van zijn klas om zijn verhaal verkocht te krijgen. Eens gaan babbelen met verenigingen die buiten de schooluren met jongeren activiteiten doen, is bijgevolg een waardevolle investering. Samenwerkingsverbanden met dergelijke organisaties kunnen de interesse bij leerlingen voor sommige vakoverschrijdende eindtermen doen oplaaien.

Ten slotte wil het Minderhedenforum er ook aan herinneren dat burgerschap alleen onvoldoende is om de negatieve houding t.o.v. etnisch-culturele minderheden weg te werken. Reeds op de speelplaats ontkiemt een onverschillige houding tegenover racisme en discriminatie die zich in de maatschappij op zijn lelijkst laat zien. Een vorming over hoe om te gaan met racisme en discriminatie is dus geen overbodige luxe voor leraars, directies én scholieren. Steeds met in het achterhoofd dat dit iets is waar we sàmen aan moeten werken.

Sanghmitra Bhutani, stafmedewerker onderwijs